Tomasz Łukaszewicz

Festiwal Slawistyki 2008

W dniach od 10 do 16 maja 2008 roku na Uniwersytecie Gdańskim odbył się Festiwal Slawistyki z okazji obchodów jubileuszu 10-lecia istnienia Katedry Slawistyki. Organizatorami Festiwalu były Katedra Slawistyki na Uniwersytecie Gdańskim oraz Koło Naukowe „Czar Słowenii” przy współpracy z Akademickim Centrum Kultury Uniwersytetu Gdańskiego „Alternator”. Patronat honorowy nad imprezą obieli: Rektor Uniwersytetu Gdańskiego, Prorektor ds. Nauki, Prorektor ds. Studenckich oraz Dziekan Wydziału Filologiczno-Historycznego.
Przyjazd Sašy Pavček do Gdańska umożliwili studenci i lektorka języka słoweńskiego Helena Škrbec z Wilna, zaś finansowe wsparcie zapewniło Centrum języka słoweńskiego w Lublanie oraz ambasada Republiki Słowenii w Danii.

Festiwal rozpoczął się od promocji książki słoweńskiego prozaika Aleša Čara, pt. Made in Slovenia w tłumaczeniu studenta slawistyki Uniwersytetu Gdańskiego, Tomasza Łukaszewicza. W sobotę, 10 maja, o godz. 16.00, w auli 1.43 Wydziału Filologiczno-Historycznego została zaprezentowana książka, następnie Zuzanna Jakab, studentka I roku slawistyki przeczytała kilka opowiadań z niej pochodzących. Maša Guštin, lektorka języka słoweńskiego na Katerze Slawistyki powiedziała kilka słów o autorze oraz jego twórczości, natomiast Milan Duškov przedstawił wydawnictwo Graffiti BC (wydawcę Made in Slovenia). Następnie odbyła się dyskusja, zgromadzeni goście mieli okazję zadania pytań tłumaczowi oraz zakupienia książki Čara, jak też pozostałych książek wydanych przez wydawnictwo w serii Biblioteka Balkan.
Wieczorem, o godzi. 19:30, w Młodzieżowym Klubie Twórczym Plama na gdańskiej Zaspie odbył się koncert toruńskiego zespołu Bałkany Śpiewają pod przewodnictwem Milana Duškova. Licznie zebrana publiczność miała okazję usłyszeć południowo-słowiańskie utwory ludowe w świetnej aranżacji studentów Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Po koncercie pan Milan Duškov długo rozmawiał ze swoimi byłymi studentami, z którymi niegdyś współpracował na Uniwersytecie Gdańskim.

Bałkany Śpiewają

Niedzielne popołudnie stało pod znakiem filmowych projekcji. Na Wydziale Filologiczno-Historycznym można było obejrzeć film radzieckiej produkcji Iwan Wasylewicz zmienia zawód w reżyserii Leonida Gadaja z 1973 roku oraz czeską komedię Lemoniadowy Joe w reżyserii Oldřicha Lipskiego z 1964 roku.
O godz. 20.00 w studenckim klubie Wysepka rozpoczęła się studencka impreza w rytmie muzyki słowiańskiej Slavoparty. Była to kolejna impreza tego typu, jak zwykle studenci slawistyki oraz goście, których tym razem było jeszcze więcej niż poprzednim razem, bawili się do późnej nocy przy przebojach z krajów byłej Jugosławii, utworach rosyjskich, ukraińskich, a także polskich piosenkach zrealizowanych w ramach projektu Yugoton. Imprezę prowadził student V roku slawistyki, Kamil Troka.

Kolejny dzień (poniedziałek, 12 maja) był okazją do bliższego poznania kultury kaszubskiej. O godz. 16.00 na Wydziale Prawa i Administracji odbyła się projekcja polskiego filmu Testament w reż. Andrzeja Sipajły, z którym można było wcześniej porozmawiać. Pokaz filmu poprzedził wykład prof. dr hab. Jerzego Tredera. O godz. 18.00 na Wydziale Filologiczno-Historycznym publiczność obejrzała występ kaszubskiego zespołu „Kǔtin”, który zaprezentował fragmenty kaszubskiej poezji oraz swoje utwory muzyczne. Występowi towarzyszyła degustacja kaszubskich smakołyków przygotowana przez klub studencki Pomorania.

We wtorek (13 maja) w godz. 9.30-14.00 odbyła się w gmachu Biblioteki Głównej UG sesja studencko-doktorancka Słowiańskie barwy śmiechu, która była głównym punktem trwającego Festiwalu. Pracownicy naukowi, doktoranci oraz studenci podzieleni na bloki: literaturoznawczy, językoznawczy i kulturoznawczy przedstawili swoje referaty, których motywem przewodnim był śmiech. Prelegentami były osoby związane nie tylko z Uniwersytetem Gdańskim, lecz także gości z innych ośrodków slawistycznych w Polsce oraz za granicą. Po sesji wszyscy wspólnie udali się na obiad, któremu towarzyszyła lampka słoweńskiego wina.
Tego samego dnia, o godz. 19.00 w sopockim Dworku Sierakowskich miał miejsce wieczór prozy południowo-słowiańskiej. Młodzi slawiści zaprezentowali wypełnionej po brzegi sali własne przekłady krótkich opowiadań słoweńskich, chorwackich i serbskich. Zaprezentowano prozę Mojcy Kumerdej, Vinka Möderndorfera, Mate Dolenca, Miljenko Jergovicia, Zorana Fericia, Pavao Pavličicia Marka Vidojkovicia, Davida Albahariego i Ivana Anticia. W tym czasie była okazja skosztowania słoweńskiego wina i ciasta, które upiekły studentki.

W środę (14 maja) o godz. 16.00 na Wydziale Prawa i Administracji odbyły się projekcje dwóch filmów. Wypełniona po brzegi aula obejrzała chorwacką komedię Czym jest mężczyzna bez wąsów? w reżyserii Hrvoje Hribara z 2005 roku oraz serbski film Siedem i pół Miroslava Momčilovicia z 2006. Polskie napisy do obu filmów przygotowali studenci slawistyki Uniwersytetu Gdańskiego.

Następnego dnia (czwartek, 15 maja) przybyli do Gdańska studenci słowenistyki na Uniwersytecie Wileńskim wraz z lektorką języka słoweńskiego, panią Helen Škrbec oraz znana słoweńska aktorka Saša Pavček. Tego dnia wspólnie zwiedzaliśmy gdańską Oliwę, zjedliśmy obiad pod Katedrą, odbyliśmy spacer po plaży. O godz. 18.30 na Wydziale Filologiczno-Historycznym miała miejsce projekcja słoweńskiego filmu Na Luzie w reżyserii Janeza Burgera z 1999 roku poprzedzona krótkim wstępem przygotowanym przez studenta slawistyki, Łukasza Piekuta. Polskie napisy przygotowali studenci, słuchacze lektoratu języka słoweńskiego na Uniwersytecie Gdańskim.

Ostatni dzień Festiwalu dostarczył niezapomnianych wrażeń. O godz. 13.15, w auli Wydziału Filologiczno-Historycznego miały miejsce trzy wykłady gości z Litwy w języku słoweńskim. Valentina przybliżyła słuchaczom Wilno i zaprezentowała szereg ciekawych fotografii. Evelina Pavlovskaja wygłosiła referat pt. „Frazemy porównawcze w języku słoweńskim, litewskim i rosyjskim”, natomiast pani Helena Škrbec w swoim wykładzie przedstawiła współczesną krótką prozę słoweńską.

Saša Pavček Gdańsk

Po spacerze po sopockim molo oraz obiedzie na Monciaku wszyscy udali się do Dworku Sierakowskich, gdzie studenci z Wilna zaprezentowali fragment przedstawienia teatralnego Skąpiec słoweńskiego autora Andreja Rozmana Rozy. Następnie wystąpiła gwiazda wieczoru, słoweńska aktorka Saša Pavček, która odegrała monokomedię On bužec, ja bušca. Sztuka przedstawiona w dialekcie primorskim języka słoweńskiego zachwyciła nawet tych, którzy z językiem słoweńskim nie byli zaznajomieni. Następnie pani Saša Pavček zaprezentowała swoją książkę Wieczorem na scenie oraz wzięła udział w dyskusji z widownią. Rozmowę tłumaczyła studentka slawistyki, Ewa Ziewiec. Licznie zgromadzeni goście mieli okazję zaznajomienia się z esejami i sztukami teatralnymi artystki, których przekłady znalazły się w okolicznościowym zeszyciku przygotowanym przez Koło Naukowe „Czar Słowenii”.
Nieoficjalne zakończenie Festiwalu odbyło się na sopockiej plaży, gdzie wszyscy spędzili miły wieczór.

Pomimo faktu, że Festiwal skończył się w piątek, sobota była równie ciekawym dniem. Goście z Wilna oraz Saša Pavček wraz ze studentami i Mašą Guštin spacerowali po gdańskiej starówce, odwiedzili też wystawę poświęconą Solidarności Drogi do wolności. Popołudniu pani Pavček udzieliła wywiadu dla Radia Gdańsk, które było jednym z patronów medialnych Festiwalu. Wieczorem goście z Wilna odjechali z gdańskiego dworca autobusowego na Litwę. Festiwal Slawistyki 2008 dobiegł końca.

Tomasz Łukaszewicz

Festival Slavistike 2008

V dnevih od 10. do 16. maja 2008 je na Univerzi v Gdansku je ob desetletnici naše katedre potekal Festival Slavistike. Organizatorji Festivala so bili: Katedra Slavistike na Univerzi v Gdansku ter Znanstveni krožek »Čar Slovenije« v sodelovanju s Akademskim centrom kulture Univerze v Gdansku »Alternator«. Častni pokrovitelji so bili: Rektor Univerze v Gdansku, Prorektor za znanost, Prorektor za študentske zadeve ter Dekan Filološko-zgodovinske fakultete.
Gostovanje Saše Pavček v Gdansku so omogočili študentje in lektorica slovenščine Helena Škrbec iz Vilnusa, finančno pa so ga podprli tudi Center za slovenščino v Ljubljani in veleposlaništvo RS na Danskem.

Aleš Čar Made in Slovenia Tomasz Łukaszewicz

Festival se je začel s promocijo knjige slovenskega prozaika Aleša Čara, pod naslovom Made in Slovenia v prevodu študenta slavistike Univerze v Gdansku, Tomasza Łukaszewicza. V soboto, 10. maja, ob 16.00, v avli 1.43 Filološko-zgodovinske fakultete je bila najprej predstavljena Čarova knjiga, potem pa je Zuzanna Jakab, študentka prvega letnika slavistike prebrala nekaj zgodb iz nje. Maša Guštin, lektorica slovenščine na Katedri Slavistike je povedela nekaj besed o avtorju in njegovem delu, medtem ko je Milan Duškov predstavil založbo Graffiti BC (ki je izdala Made in Slovenia). Sledil je pogovor v katerem so imeli zbrani gostje priložnost postaviti vprašanja prevajalcu. Lahko so tudi kupili knjigo Čara oz. druge knjige, ki so izšle pri tej založbi v zbirki Biblioteka Balkan.
Zvečer, ob 19:30, je v Mladinskem ustvarjalnem klubu Plama v Gdansku nastopila torunska skupina Balkan poje pod vodstvom Milana Duškova. Številna publika je imela priložnost poslušati južno-slovanske narodne pesmi v odlični izvedbi študentov Univerze Mikołaja Kopernika v Torunu. Po nastopu se je gospod Milan Duškov dolgo pogovarjal s svojimi bivšimi študenti, s katerimi je pred leti sodeloval na Univerzi v Gdansku.

Nedeljsko popoldne je bilo v znamenju filmskih projekcij. Na Filološko-zgodovinskem oddelku je bil kot prvi iz filmskega cikla slovanskih komedij predstavljen film sovjetske produkcije Iwan Wasylewicz spreminja poklic v režiji Leonida Gadaja iz leta 1973. Sledila je češka komedija Limonadni Joe v režiji Oldřicha Lipskega iz leta 1964.
Ob 20.00 se je v študentskem klubu Wysepka začela študentska žurka v ritmu slovanske glasbe Slavoparty. To je bila naslednja žurka te vrste, na kateri so študentje slavistike in gostje, ki jih je bilo tokrat še več kot zadnijč, uživali pozno v noč. Plesali so ob glasbenih hitih iz dežel bivše Jugoslavije, ruskih in ukrajinskih komadih ter poljskih pesmi, ki so bile realizirane pri projektu Yugoton. Žurko je moderiral študent petega letnika slavistike, Kamil Troka.

Naslednji dan (ponedeljek, 12. maja) je bil priložnost poglobljenega poznanja kašubske kulture. Ob 16.00 je bil na Pravni fakulteti pokazan poljski film Oporoka v režiji Andrzeja Sipajło, ki je bil tudi sam prisoten na projekciji. Sledil je pogovor z njim. Pred projekcijo je predaval prof. dr. hab. Jerzy Treder. Ob 18.00 si je na Filološko-zgodovinski fakulteti publika lahko ogledala nastop kašubske glasbene skupine »Kǔtin«, ki je predstavila tako fragmente kašubske poezije, kakor tudi lastno glasbo. Nasopu je sledila degustacija kašubskih specialitet, ki jih je pripravil študentski klub Pomorania.

V torek (13. maja) je od 9.30 do 14.00 v glavni knjižnici Univerze v Gdansku potekala znanstvena in študentska konferenca Slovanske barve smeha, ki je bila centralni dogodek Festivala. Akademiki, doktorandi in študenti so bili razdeljeni na skupine: literarno, jezikoslovno in kulturološko. Predstavili so svoje referate s skupno temo smeh. Predavatelji in predavateljice so prišli iz različnih slavističnih središč na Poljskem in iz tujine. Skupnem kosilu je sledil kozarček slovenskega vina.
Istega dne, ob 19.00 so v sopotskem kulturnem domu Dworek Sierakowskich študentje slavistike predstavili lastne prevod kratkih slovenskih, hrvaških in srbskih zgodb. Predstavili so prozo Mojce Kumerdej, Vinka Möderndorferja, Mate Dolenca, Miljenka Jergovića, Zorana Ferića, Pavao Pavličića, Marka Vidojkovića, Davida Albahari oz. Ivana Antića. Poslušalci so se lahko pogostili z vinom in pecivom, ki so ga spekle študentke.

Wieczór prozy południowo-słowiańskiej

V sredo (14. maja) so ob 16.00 uri na Pravni fakilteti potekale projekcije dveh filmov. Gledalci, ki so napolnili vso predavalnico, so si lahko ogledali hrvaško komedijo Kaj je moški brez brkov? v režiji Hrvoje Hribara iz leta 2005 ter srbski film Sedem in pol Miroslava Momčilovića iz leta 2006. Poljske podnapise so pripravili študenti slavistike Univerze v Gdansku.

Naslednega dne (četrtek, 15. maja) so v Gdansk pripotovali študenti slovenistike iz Univerze v Vilni s svojo lektorico slovenščine, gospo Heleno Škrbec ter cenjena slovenska igralka Saša Pavček. Tega dne smo si skupaj ogledali prekrasen star park v gdanski četrti Oliva, jedli kosilo ob Katedrali, ter se sprehajali po plaži. Ob 18.30 smo na Filološko-zgodovinski fakulteti predstavili in pokazali slovenski film V leru v režiji Janeza Burgerja iz leta 1999. O filmu je govoril študent slavistike, Łukasz Piekut. Poljske podnapise so pripravili študenti lektorata slovenščine na Univerzi v Gdansku.

Zadnji dan Festivala je prinesel nepozabne vtise. Ob 13.15 so v avli Filološko-zgodovinske fakultete potekala tri predavanja gostov iz Litve v slovenščini. Valentina je slušateljem približala mesto Vilna in pokazala nekaj zanimivih fotografij. Evelina Pavlovskaja je nastopila z referatom »Primerjalni frazemi v slovenščini, litovščini in ruščini«, medtem ko je gospa Helena Škrbec s svojim predavanjem predstavila slovensko sodobno kratko zgodbo.
Po ogledu prekrasnega sopotskega pomola ter po kosilu v starem mestu Sopota smo se ob 19.00 zbrali v Dworku Sierakowskich, kjer so najprej študentje iz Vilne zaigrali fragment gledališke igre Skopuh slovenskega avtorja Andreja Rozmana Roze. Sledila je glavna zvezda večera, odlična slovenska igrala Saša Pavček, ki je briljantno odigrala monokomedjo Bužec on, bušca jaz. Igra, ki je potekala v primorskem dialektu, ja navdušila celo te, ki ne poznajo slovenskega jezika. Potem nam je gospa Saša Pavček predstavila svojo knjigo Na odru zvečer ter odgovarjala na vprašanja publike. Pogovor je prevajala študentka slavistike, Ewa Ziewiec. Številni gostje so imeli priložnost seznaniti se z umetniškimi eseji in gledališkimi igrami. Znanstveni krožek »Čar Slovenije« je pripravli posebno gledališko knjižico, kjer so si lahko prebrali odlomke in esej Saše Pavček tudi v poljščini.
Neuraden zaključek festivala je potekal na sopotski plaži, kjer so vsi preživeli prijeten večer.

Kljub temu, da se je Festival uradno končal v petek, je bila sobota tudi zanimliv dan. Gostje iz Vilne, Saša Pavček, domači študenti in lektorica Mašo Guštin smo se sprehajali po gdanskem starem mestu, kjer smo obiskali razstavo posvečeno Solidarnosti Poti k svobodi. Popoldne je gospa Pavček posnela intervju za Radio Gdansk, ki je bil tudi medijski pokrovitelj Festivala. Zvečer so se študenti in lektorica iz Vilne vrnili v Litvo. Letošnji Festival Slavistike nam bo vsem ostal v prelepem spominu!