Dzień św. Marcina w Słowenii

W Słowenii i w Chorwacji dzień św. Marcina obchodzi się przede wszystkim jako święto wina. Do tego dnia moszcz traktuje się jako nieczyste i grzeszne nowe wino, które przy błogosławieństwie zamienia się w wino prawdziwe. Zgodnie z obyczajem błogosławieństwa udzielić może ktoś, kto przebierze się za biskupa. Podczas świętowania w regionach, w których się uprawia winorośl, mają miejsce także uczty, w których głównymi daniami są gęsina i kluski.

Dla słoweńskiej Istrii dzień św. Marcina jest charakterystyczny dopiero od czasu II wojny światowej. Typowe dania związane są oliwą z oliwek (może być też chleb i oliwa), którą doprawia się młode wino. Bardziej wyszukanymi potrawami, które się spożywa w tym czasie, są fuži (makarony) z gulaszem z drobiowym, który nazywa się žgvacet, pieczony indyk, kapusta kiszona (kapuz), smażony chleb z winem refošk.

sv. martin, św. marcinŚwięty Marcin to Marcin z Tours, urodzony w roku 316 w Szmobathely (wówczas Sabrija) na Węgrzech. W wieku 15 lat wstąpił do wojska i został oficerem.

Legenda mówi, że pewnego mroźnego zimowego dnia przeciął na pół swój płaszcz i oddał jedną połowę biednemu żebrakowi. Później został duchownym, a w roku 371 został wybrany biskupem Tours. Niedługo po śmierci 8 listopada 397 roku zaczęto go czcić jako świętego. Wiele kościołów, również w Słowenii, poświęconych jest temu świętemu. Między innymi kościół św. Marcina w Stražišču koło Kranja – Smartinska cerkev. Święty Marcin jest opiekunem żołnierzy, pasterzy i biedaków.

Źródła:
www.squido.com
sl.wikipedia.org

Martinovo v Sloveniji

V Sloveniji in na Hrvaškem se dan sv. Martina praznuje predvsem kot praznik vina. Do tega dne se mošt obravnava kot nečisto in grešno novo vino, ki se ob blagoslovitvi spremeni v pravo vino. V skladu s šegami in navadami lahko blagoslov opravi nekdo, ki se preobleče v škofa. Ob praznovanju potekajo v vinorodnih predelih tudi pojedine, pri katerih so najpogosteje na jedilniku gosi in mlinci.

slovensko martinovo, dzień św. marcina

Za slovensko Istro je martinovanje oziroma martinja značilno šele po 2. svetovni vojni. Tipične jedi so povezane z oljčnim oljem (lahko tudi samo kruh in olje), s katerim so pospremili mlado vino. Bolj zahtevne jedi v tem času so bile predvsem fuži (testenine) s petelinjim ali kokošjim golažem, ki ga imenujejo tudi »žgvacet«, pečen puran, kislo zelje (»kapuz«), ocvrt kruh z refoškom.

Sveti Martin je Martin Tourski, rojen leta 316 v Szombathelyju (takrat se je imenoval Sabarija) na Madzarskem. Ko je bil star 15 let je sel med vojake in postal celo častnik.

Legenda pravi, da je nekega mrzlega zimskega dne z mečem presekal svoj plašč na pol in dal eno polovico revnemu beraču. Kasneje je stopil med duhovnike in bil leta 371 izvoljen za škofa v Toursu. Kmalu po smrti 8. novembra 397 so ga začeli častiti kot svetnika. Mnogo cerkva, tudi v Sloveniji, je posvečeno temu svetniku. Med njimi je tudi cerkev Sv. Martina v Stražišču pri Kranju - Smartinska cerkev. Sveti Martin je zavetnik vojakov, pastirjev in revežev.

viri:
www.squido.com
sl.wikipedia.org